Z podziemi, z zapomnienia

1.       Czy to prawda? Podobno ustawa prawo górnicze i geologiczne nie zagraża już podziemnym trasom turystycznym, gdyż jej obowiązywanie odsunięte zostało w przyszłość na dwa lata.  A więc kopalnie, piwnice i korytarze, schrony wojenne itp. obiekty ulokowane pod powierzchnią ziemi nadal będzie można zwiedzać? Szczegółów nie znam i będę niecierpliwie poszukiwać ich w mediach.

2.       Co, kto, kiedy, gdzie? Martinus Turonensis. To wcale nie takie obce słowa, chociaż zapisane w języku już nie tak żywym w Europie jak przed wiekami. Łacina określa w ten sposób świętego dwóch kościołów: katolickiego i prawosławnego - biskupa i wyznawcę, świętego Marcina. W Polsce 11 listopada to święto podwójne – Niepodległości i tzw „marcinki” a atrybuty to (bez żartów oczywiście) przykładowo nie tylko barwy państwowe ale i rogale oraz gąski.

  

Zdjęcie - rodzaj pomnika gęsi stanął w dawnym "gęsim zagłębiu" kieleckiego. To gęsia studnia w Chmielniku jest jedną z ciekawostek tego miasteczka.

3.       Co w listopadzie, co w grudniu? Święto państwowe minęło, listopadowe imieniny Marcina też ale grudzień przed nami, więc  „Na świętego Marcina…” itd. Nie tylko gęsina najlepsza ale i rogale. Te drugie tzn. piekarnicze i cukiernicze wyroby są topowymi delicjami od wielu lat. Ale gęsina wraca drobnymi kroczkami do polskiego menu zaledwie może zaledwie od dziesięciolecia.  No tak. Ptasi towar eksportowy, staropolski jesienny przysmak. jest od dopiero dziesiątki chyba lat wyciągany z lamusa zapomnienia.
  

ZdjZdjęcie - nadziewane gęsie szyjki przygotowano w restauracji Staropolska w Chmielniku. Gęsie menu proponują też tarnogórskie restauracje jak Sedlaczek i Opera. Wypatrzę i następne lokale z takimi sezonowymi potrawami. .           




Jeszcze są z nami a jakoby ich nie było

 
Jak bardzo wpłyną na istnienie i funkcjonowanie turystycznych tras podziemnych przepisy, które wejdą w życie 1 stycznia 2017 roku? Okaże się to za niewiele już miesięcy „w życiu” kopalń i innych podziemnych obiektów. Do tej pory turyści schodzą (lub zjeżdżają) tam w innych niż prowadzenie wydobycia kopalin celach ale prawdopodobnie będą traktowani jak potencjalni górnicy. Za sprawą nowych przepisów nieczynne kopalnie atrakcyjne turystycznie prawdopodobnie zrównane zostaną wobec prawa z tymi nadal eksploatującymi surowce.
 

Zdjęcie - maleńkie podziemno-naziemne muzeum czyli
Kopalnia św. Jana. Sztolnie kopalni rud cynku i kobaltu były czynne od XVI do XIX wieku. Do zwiedzania udostępniono ścieżkę dydaktyczno-turystyczną „Śladami dawnego górnictwa kruszców” na 8 km. Obejmuje ona 12 stanowisk naziemnych oraz odcinek podziemny o długości 350 m. Czynna od wiosny do jesieni. Czynna jako obiekt turystyczny, nie wydobywczy, co potwierdza odwrócona kupla umieszczona w kilku miejscach. Ale w 2017 roku może okazać się czynną eksploatacyjnie kopalnią :(

Śpieszmy się więc zwiedzać te obiekty – tym bardziej, że wszystkie (według mojej wiedzy) są chyba dostępne dla zwiedzających przez okrągły rok kalendarzowy, także w brzydkie dni listopadowe i zimowe.

Zdjęcie




Co było, co będzie. Przed i po...

Dwa dni listopadowe. Jakie będą? Słoneczne, deszczowe, mroźne, ciepłe? W smutku czy milutkie, melancholijne albo bez zastanowienia? Spędzone w samotności czy z wianuszkiem bliskich sobie osób, w tłumie lub w samochodzie? W pośpiechu czy obarczone  ciężarem przeszłości? Tego jeszcze nie wiadomo, jednak pewnym jest, że większość tarnogórzan spędzi  przynajmniej kilka godzin z tych czterdziestu ośmiu w kościołach i na cmentarzach. Spędzi je wśród żywych ty wśród tych, których wśród żywych juz nie ma.

  
 
Zdjęcie - utrwalone w porcelanie wizerunki twarzy przedstawicieli trzech pokoleń i daty z ich życia są dowodem "postrzępionych" losów naszego regionu.

Tarnogórskie nekropolie nie są miejscami, gdzie znajdziemy wielką liczbę zabytkowych posągów, okazałych nagrobków, cennych architektonicznie grobowców, podobnych do tych jak w pobliskim naszemu miastu Bytomiu. Tam zarówno na  katolickim cmentarzu „Mater Dolorosa” jak i tym po przeciwnej stronie ulicy Piekarskiej – żydowskim kirkucie dziedzictwo materialne jest na wyciagnięcie ręki, co krok dosłownie je napotkamy.

  

  Zdjęcie - na cmentarzu w Goleszowie niewiele znajdziemy nagrobków z niemiecko brzmiącymi nazwiskami dawnych mieszkańców. Wśród grobów jest za to dobrze utrzymane miejsce pochówku żołnierzy czeskich - też Ślązaków

Przy naszej ulicy Gliwickiej w niedużej od siebie odległości  zlokalizowane są cmentarz katolicki św. Anny i cmentarz żydowski. Dużo skromniejsze od tych bytomskich. Cmentarza trzeciego wyznania – ewangelickiego, próżno już szukać przy dawnej ulicy Dworcowej – zniknął jak ten bytomski . Przed podobnym losem więc trzeba ochronić pozostałości kirkutów.

  

Zdjęcie - nad macewami kirkutu tarnogórskiego czasem zabłyśnie jasne światło ale jaka jest jego przyszłość/ Czy taka jak tutejszej nekropolii ewangelickiej?

Jak więc spędzimy Dzień Wszystkich Świętych i Dzień Zaduszny? Zapewne będziemy chodzić alejkami cmentarzy i spotykać zarówno żyjących jak i tych, spośród naszego grona odeszli. Których znamy lepiej, którzy są nam bliżsi?  

  

Zdjęcie - portrety Ślązaków - cmentarz przykościelny w Kończycach.




Grunt pod stopami.

Był czas młodości, gdy jej „nogi” tkwiły mocno w podłożu pozwalając konarom wyrastać w górę ku niebu. Teraz nadal jest wyprostowana, ale trochę przechyla się w jedną stronę … Kiedyś nadejdzie czas, gdy odsłonięte jej „stopy” nie utrzymają ciężaru pnia i gałęzi. Upadnie. Ale jeszcze jest wytrwała a jej korzenie wystają na wysokość 3 metrów ponad podłoże i opancerzyły się korą jak konary. Wzmocniły się.
Drzewo nie-zwyczajne, sosna nie-pospolita. Ile ma lat? Kiedy wykiełkowało nasionko  na małym wzgórku, którego już nie ma, bo piasek z niego wybrali ludzie, jak z dzikiej piaskowni? Czy była świadkiem egzekucji  w lesie wełeckim  dokonywanych na tutejszych mieszkańcach podczas wojny?
Wiele pytań można by jej zadać ale na żadne nie odpowie.

  
Zdjęcie - "okradziona" z piasku sosna krocząca - Wełecz k. Pińczowa
........................................................

  Widziałam, że młoda kobieta z dwojgiem dzieci podeszła do przesiadującego przy jednym z marketów zaniedbanego mężczyzny i podała mu drobne monety. Ten człowiek przesiaduje w holu sklepu, gdy ciepło – na zewnątrz. Ma przy sobie dwie lub trzy torby, jest spokojny, nieuciążliwy dla nikogo.
- Dlaczego pani dała mu pieniądze? – byłam ciekawa – wielu ludzi tego by nie zrobiło.
- A pani daje? – sama zapytała.
- Tak
- Bo sama byłam kiedyś na ulicy i w nędzy – powiedziała – pomogę mu. A pani dlaczego?
- Ja nie byłam nigdy w takiej sytuacji ale może jak i pani trochę pomogę.

W jaki sposób spod nóg tego mężczyzny osunął się, zniknął grunt? I niczym  wełecka sosna przechyla się on coraz bardziej w swej biedzie? 

 
Zdjęcie - na uporządkowanym pszczyńskim rynku, pod ratuszem i kościołem ewangelickim - zadbanymi zabytkami, narzędzie pracy - wózek zbieracza makulatury i innych surowców wtórnych.
...............................................
PS. Mija właśnie Międzynarodowy Dzień Walki z Ubóstwem. Kto i jak walczy? Datkami? Jałmużną? Nie wystarczą.

 




Jest czwartek a jutro TEN DZIEŃ

Niewielkim fragmentem życia człowieka jest szkoła, jeszcze mniejszym nauczyciele - powie niejeden.
Ale te fragmenty wyczuwalnym ciężarem kładą się na barkach każdego, niezależnie od tego, czy ukończył tylko „podstawówkę”  czy też przeszedł po kolejnych szczeblach edukacji. Zapomnieć o szkole, jej budynku, nauczycielach, kolegach? Potrafię zapomnieć? Zupełnie i w całości z pewnością nie. A jeśli na chwilę, na chwilę trwającą nawet długie lata czy ich dziesiątki, to pewnego dnia obrazki, głosy, dotknięcia wrócą poruszając tkankę serdeczną. Oby nie skostniała, nie skamieniała, oby dała się wspomnieniom poruszyć…

  

Zdjęcie - szkoła "parkowa" w ogóle i w szczególe.

Na pierwszej stronie książki „Szkoła wielu zmian” wydanej w ubiegłym roku  napisano: „ To wydawnictwo (…) może być okazją do chwili wspomnień o nauczycielach, szkolnych przyjaźniach, koleżankach i kolegach. Hołdem dla pedagogów (…). Oni zawsze dzielili się swą wiedzą, otwierali swym podopiecznym oczy na świat, uczyli żyć we wspólnocie i pomagali rodzicom w wychowaniu, tak jak to i dziś czynią ich następcy.”  

  

Zdjęcie - Sempa - jaka była, jaka będzie




Ochronić! Tabliczką, szalikiem, przeszczepem

Drzewa. Spotkać je na naszej drodze nie jest trudno, choć się nie przemieszczają. Wyznaczają im miejsce ludzie lub siły przyrody. Usunąć je z drogi lub z pola wiedzenia też nie problem; i tu maczają najczęściej swe palce ludzie i siły przyrody. O ile narzędziami przyrody są żywioły, to ludzie posługują się papierem. Papierem? Tak, na nim zapisywane są wykoncypowane (abo wynokwione) akty prawne – wyroki zmieniające te żywe organizmy w szczątki przydatne ludziom do pracy lub zabawy.

Nie tylko usuwanie i unicestwianie przyrody udaje się ludziom; da się w naszym otoczeniu zobaczyć  i docenić dbałość o jej składniki żywe i nieożywione, ich ochronę, afirmowanie. Ale i przeoczenia, lekceważenie też nie jest rzadkie. Lepiej jednak robić to pierwsze i zaopiekować się drzewem. Jak? Widujemy czasem niewielkie zielone tabliczki z białym orzełkiem i napisem „pomnik przyrody”  przytwierdzone do pni drzew. Widujemy? Nie? Za wysoko umieszczone?
Jak można zaopiekować się wartościowymi drzewami? Oto przykłady.
 

Zdjęcie 1 – Tabliczki. Posiadają je lipy otaczające wianuszkiem kopiec na hałdzie szybu Rudolfina w Bobrownikach. Podobna jest na lipie (zwanej przez niektórych „dębem Sobieskiego”) przy kościele św. Marcina w Starych Tarnowicach. Inne na pniach lip w parku w Rybnej, jeszcze inne i tu i tam.

 

Zdjęcie 2 – przy chłodnej aurze okutać ciepłymi szalami wrażliwy pień

 

Zdjęcie 3 – wzmocnić artefaktem lub transplantować tkankę obcą.    




Temat ociekający wodą

Kąpiel w sztolni, deszcz jesienny, wodociągi miejskie, kopalnia „Bibiela”. Młyny, kuźnice, tartaki wodne. Transport urobku pod ziemią, płuczki na jej powierzchni.  Itd.  Wspólny mianownik? WODA! Woda życia doda ale też … odebrać może je.

    

Zdjęcie - Plac Akademicki, Bytom

Przenoszę się tu i tam na mapie Śląska - od Górnego do Dolnego, w górę, w dół, na lewo, na prawo, niedaleko od Tarnowskich Gór, łapię „zmoknięte” obrazki . Niektóre wyraźne, inne domyślne.  „Śląsk ocieka wodą”  - słowa profesora Jana Miodka. Każdy według własnego uznania może określić, czy to prawda czy tylko/aż przenośnia. Więcej o wodzie w „Harmiderze”:  http://www.tg.net.pl/harmider/==przyroda_25.htm.

    

Zdjęcie - Rynek, Gryfów

Jednym wyda się temat wody interesujący, innym znany aż nazbyt, aby poszerzyć o nim zasób swych wiadomości. Ja zrobię inaczej: pokażę kilka fontann w śląskich miastach i miasteczkach, aby zachęcić mieszkańców i gości Tarnowskich Gór do odwiedzenia miejsc z fontannami właśnie w naszym mieście. Ile ich jest? Gdzie się znajdują, od kiedy, jak wyglądają? 

    


Zdjęcie - park Zdrojowy, Lądek Zdrój

     

Zdjęcie z Tarnowskich Gór




strona :  1 |  2 |  3 |  4 |  5 |  6 |  7 |  8 |  9 |  10 |  11 |  12 |  13 |  14 |  15 |  16 |  17 |  18 |  19 |  20 |  21 |  22 |  23 |  24 |  25 |  26 |  27 |  28 |  29 |  30 |  31 |  32 |  33 |  34 |  35 |  36 |  37 |  38 |  39 |  40 |  41 |  42 |  43 |  44 |  45 |  46 |  47 |  48 |  49 |  50 |  51 |  52 |  53 |  54 |  55 |  56 |  57 |  58 |  59 |  60 |  61 |  62 |  63 |  64 |  65 |  66 |  67 |  68 |  69 |  70 |  71 |  72 |  73 |  74 |  75 |  76 |  77 |  78 |  79 |  80 |  81 |  82 |  83 |  84 |  85 |  86 |  87 |  88 |  89 |  90 |  91 |  92 |  93 |  94 |  95 |  96 |  97 |  98 |  99 |  100 |  101 |  102 |  103 |  104 |  105 |  106 |  107 |  108 |  109 |  110 |  111 |  112 |  113 |  114 |  115 |  116 |  117 |  118 |  119 |  120 |  121 |  122 |  123 |  124 |  125 |  126 |  127 |  128 |  129 |  130 |  131 |  132 |  133 |  134 |  135 |  136 |  137 |  138 |  139 |  140 |  141 |  142 |  143 |  144 |  145 |  146 |  147 |  148 |  149 |  150 |  151 |  152 |  153 |  154 |  155 |  156 |  157 |  158 |  159 |  160 |  161 |  162 |  163 |  164 |  165 |  166 |  167 |  168 |  169 |  170 |  171 |  172 |  173 |  174 |  175 |  176 |  177 |  178 |  179 |  180 |  181 |  182 |  183 |  184 |  185 |  186 |  187 |  188 |  189 |  190 |  191 |  192 |  193 |  194 |  195 |  196 |  197 |  198 |  199 |  200 |  201 |  202 |  203 |  204 |  205 |  206 |  207 |  208 |  209 |  210 |  211 |  212 |  213 |  214 |  215 |  216 |  217 |  218 |  219 |  220 |  221 |  222 |  223 |  224 |  225 |  226 |  227 |  228 |  229 |  230 |  231 |  232 |  233 |  234 |  235 |  236 |  237 |  238 |  239 |  240 |